Poli­tyka Społeczna
Numer tem­aty­czny 1/2018
Infor­ma­cja o zawodach funkcjonu­ją­cych na rynku pracy – w kierunku zwięk­sza­nia zatrudnialności

 Logotypy projektu "Rozwijanie, uzupełnianie i aktualizacja informacji o zawodach oraz jej upowszechnianie za pomocą nowoczesnych narzędzi komunikacji – INFODORADCA+".

Pub­likacja przy­go­towana w ramach pro­jektu Rozwi­janie, uzu­peł­ni­anie i aktu­al­iza­cja infor­ma­cji o zawodach oraz jej upowszech­ni­anie za pomocą nowoczes­nych narzędzi komu­nikacji – INFODORADCA+. Numer jest współ­fi­nan­sowany ze środ­ków Unii Europe­jskiej w ramach Europe­jskiego Fun­duszu Społecznego, Pro­gram Oper­a­cyjny Wiedza Edukacja Rozwój, Oś pri­o­ry­te­towa II: Efek­ty­wne poli­tyki pub­liczne dla rynku pracy, gospo­darki i edukacji, Dzi­ałanie 2.4. Mod­ern­iza­cja pub­licznych i niepub­licznych służb zatrud­nienia oraz lep­sze dos­tosowanie ich do potrzeb rynku pracy.

Redak­tor tem­aty­czny numeru: dr hab. Urszula Jeruszka (prof. nadzw. w Insty­tu­cie Pracy i Spraw Soc­jal­nych)
Recen­zent: prof. dr hab. Janusz Gęsicki (Akademia Ped­a­gogiki Spec­jal­nej im. Marii Grze­gorzewskiej w Warszawie)

Spis treści

   Table of Contents

OD REDAKTORA TEMATYCZNEGO NUMERU – Urszula Jeruszka
RYNEK PRACY W POLSCESTAN I PERSPEKTYWYEwa Flaszyńska
WSPÓŁCZESNY KONCEPT OPISU INFORMACJI O ZAWODZIEUrszula Jeruszka
EUROPEJSKA KLASYFIKACJA UMIEJĘTNOŚCI/KOMPETENCJI, KWALIFIKACJI I ZAWODÓW (ESCO) I JEJ POWIĄZANIE Z INFORMACJAMI O ZAWODACHMaciej Gruza
ZNACZENIE INFORMACJI O ZAWODACH W PORADNICTWIE ZAWODOWYM URZĘDÓW PRACY Natasza Grodz­icka
WYKORZYSTANIE INFORMACJI O ZAWODACH W PORADNICTWIE ZAWODOWYM I ZATRUDNIANIU OSÓB NIEPEŁNOSPRAWNYCH – Mar­i­ola Wolan-Nowakowska
PRZYDATNOŚĆ INFORMACJI O ZAWODACH W EDUKACJI FORMALNEJ I POZAFORMALNEJFran­ciszek Szlosek
INFORMACJE O ZAWODACH W KSZTAŁCENIU I ZATRUDNIANIU RZEMIEŚLNIKÓW – Andrzej Stęp­nikowski
MOŻLIWOŚĆ WYKORZYSTYWANIA INFORMACJI O ZAWODACH W PRAKTYCE PROCESÓW HR W ORGANIZACJACHLidia D. Czarkowska, Katarzyna Pilipczuk

NOTY O AUTORACH

Urszula Jeruszka (prof., Insty­tut Pracy I Spraw Soc­jal­nych)
OD REDAKTORA TEMATYCZNEGO NUMERU (s. 1)
Odd­a­jemy w Państwa ręce numer poświę­cony zagad­nieniom infor­ma­cji o zawodach, które – będąc wyko­rzysty­wane przez insty­tucje rynku pracy – pozwalają zwięk­szyć efek­ty­wność ich funkcjonowa­nia i – co za tym idzie – poprawić zdol­ność do bycia zatrud­nionym kobiet i mężczyzn, ludzi młodych i starszych przez dostęp­ność do infor­ma­cji zawodowej.
Zmi­any, jakim podlega treść i orga­ni­za­cja pracy we wszys­t­kich sek­torach gospo­darki powodują, że bez­pieczeństwo zatrud­nienia w doty­chcza­sowym rozu­mie­niu wydaje się odchodzić w przeszłość. Obec­nie orga­ni­za­cje potrze­bują pra­cown­ików zdol­nych do pełnienia różnych ról orga­ni­za­cyjnych oraz szy­bkiego przys­tosowywa­nia się do zmi­en­nych warunków dzi­ała­nia w zależności od aktu­al­nych potrzeb orga­ni­za­cji i rynku pracy. Zwięk­szają się wyma­gania wobec pra­cown­ików, a także oczeki­wa­nia i sys­temy wartości samych pra­cown­ików.
Wzbo­ga­canie zbiorów infor­ma­cji zawodowych, będą­cych w dys­pozy­cji insty­tucji rynku pracy i upowszech­ni­anych przez środki masowego przekazu, zwięk­sza szanse właś­ci­wego wyko­rzys­ta­nia potenc­jału zasobów ludz­kich i uzyska­nia trwałego zatrud­nienia. Infor­ma­cja jest kluczem do sze­roko rozu­mi­anego sukcesu zawodowego. Z tych względów prob­lematyka roz­woju infor­ma­cji o zawodach cieszy się coraz więk­szym zain­tere­sowaniem zarówno teo­re­tyków, jak i prak­tyków nauk społecznych.
Niniejszy numer tem­aty­czny „Poli­tyki Społecznej” przy­go­towano w związku z real­iza­cją pro­jektu pt. Rozwi­janie, uzu­peł­ni­anie i aktu­al­iza­cja infor­ma­cji o zawodach oraz jej upowszech­ni­anie za pomocą nowoczes­nych narzędzi komu­nikacji – INFODORADCA+ (nr pro­jektu: POWR.02.04.00–00-0060/16–00. Pro­jekt jest współ­fi­nan­sowany ze środ­ków Unii Europe­jskiej w ramach Europe­jskiego Fun­duszu Społecznego, Pro­gram Oper­a­cyjny Wiedza Edukacja Rozwój, Oś pri­o­ry­te­towa II: Efek­ty­wne poli­tyki pub­liczne dla rynku pracy, gospo­darki i edukacji, Dzi­ałanie 2.4. Mod­ern­iza­cja pub­licznych i niepub­licznych służb zatrud­nienia oraz lep­sze dos­tosowanie ich do potrzeb rynku pracy. Part­nerami pro­jektu INFODORADCA+ są: DORADCA Con­sul­tants Ltd Sp. z o.o., Gdy­nia; Insty­tut Tech­nologii Eksploat­acji – Państ­wowy Insty­tut Badaw­czy, Radom; Insty­tut Pracy i Spraw Soc­jal­nych, Warszawa; Cen­tralny Insty­tut Ochrony Pracy – Państ­wowy Insty­tut Badaw­czy, Warszawa; PBS Sp. z o.o., Sopot.
Głównym celem pro­jektu jest opra­cow­anie, uzu­pełnie­nie i aktu­al­iza­cja infor­ma­cji o zawodach dla co najm­niej 1000 zawodów, uję­tych w klasy­fikacji zawodów i spec­jal­ności na potrzeby rynku pracy. Docelowo zbiory o zawodach będą dostępne w bazie danych na Wor­talu PSZ (http://psz.praca.gov.pl/) i będą mogły być wyko­rzysty­wane do pode­j­mowa­nia decyzji doty­czą­cych wyboru zawodu, miejsca pracy/ zatrud­nienia, naby­wa­nia nowych kom­pe­tencji czy też zmi­any kwal­i­fikacji zawodowych zgod­nie z potrze­bami rynku pracy i klien­tów insty­tucji rynku pracy. Infor­ma­cje o zawodach mają umożli­wić dopa­sowywanie treści szkoleń kon­trak­towanych przez urzędy pracy czy być może także treści pro­gramów szkol­nych do potrzeb rynku pracy.
W numerze zawarto tek­sty o różnym charak­terze. Zwracają one uwagę na wielość pod­miotów, którym mogą być dedykowane infor­ma­cje o zawodach funkcjonu­ją­cych na rynku pracy. Pier­wszy zaw­iera diag­nozę sytu­acji na pol­skim rynku pracy i ksz­tał­tu­jące ją czyn­niki.
W drugim zaprezen­towano przemi­any rozu­mienia poję­cia „zawód”, współczesny model infor­ma­cji o zawodzie, jego struk­turę i rolę poszczegól­nych ele­men­tów.
Kole­jny tekst prezen­tuje kon­strukcję nowego rozwiąza­nia sys­te­mowego, jakim jest europe­jska klasy­fikacja umiejętności/kompetencji, kwal­i­fikacji i zawodów (ESCO), która przy­porząd­kowuje konkret­nym zawodom określone umiejętności/kompetencje i kwal­i­fikacje. Tekst ten prezen­tuje też pow­iązanie tej klasy­fikacji z tworze­niem i funkcjonowaniem na rynku opisów infor­ma­cji o zawodach.
Następny tekst odnosi się do prak­tyki porad­nictwa zawodowego w urzę­dach pracy. Ukazuje kat­e­gorie infor­ma­cji zawodowej, sposoby i formy gro­madzenia i udostęp­ni­a­nia infor­ma­cji zawodowych oraz znacze­nie infor­ma­cji o zawodach w pro­ce­sie pode­j­mowa­nia decyzji zawodowych.
Autorka kole­jnego artykułu przed­stawia możli­wość wyko­rzysty­wa­nia opisu infor­ma­cji o zawodach w poprawie zatrud­nial­ności osób niepełnosprawnych. Ukazuje wciąż bardzo trudną sytu­ację osób niepełnosprawnych na rynku pracy i uza­sad­nia wzrost znaczenia insty­tucji wspier­a­ją­cych akty­wiz­a­cję zawodową osób niepełnosprawnych.
O znacze­niu infor­ma­cji o zawodach w dzi­ałal­ności insty­tucji edukacji for­mal­nej oraz pozafor­mal­nej w proce­sach ksz­tałce­nia i doskonale­nia kadr infor­muje kole­jny tekst. Jego autor przed­stawia istotę i ewolucję tego rodzaju infor­ma­cji. Stara się też odpowiedzieć na pytanie, jakie są możli­wości wyko­rzys­ta­nia infor­ma­cji o zawodach w for­mułowa­niu treści i efek­tów ksz­tałce­nia i doskonale­nia zawodowego.
O tym, jaka jest możli­wość wyko­rzysty­wa­nia infor­ma­cji o zawodach w ksz­tałce­niu i zatrud­ni­a­niu w rzemiośle infor­muje następny tekst zamieszc­zony w numerze.
Numer zamyka artykuł doty­czący wpisa­nia infor­ma­cji o zawodach w real­iza­cję zadań związanych z prak­tyką pro­cesów Human Resources (HR) w orga­ni­za­cji.
Zda­jemy sobie sprawę, że jeden numer cza­sopisma nie wycz­er­puje wszys­t­kich aspek­tów związanych z zas­tosowaniem infor­ma­cji o zawodach. Jed­nak jest jed­nym krok­iem z wielu, które być może posz­erzą wiedzę o tym ważnym obszarze ludzkiego życia i świado­mość ich wykorzystywania.

Ewa Flaszyńska (dr, Uni­w­er­sytet Warsza­wski)
RYNEK PRACY W POLSCESTAN I PERSPEKTYWY (s. 2–6)
W artykule przed­staw­iono stan pol­skiego rynku pracy oraz jego per­spek­tywy, szczegól­nie aspekt dopa­sowań popytu i podaży w zakre­sie umiejęt­ności i kwalifikacji.

Słowa kluc­zowe: rynek pracy, bezrobo­cie, dłu­gotr­wale bezro­botni, służby zatrud­nienia, powia­towe urzędy pracy, szkolenia

BIBLIOGRAFIA
Barometr zawodów 2018 (2017), Raport pod­sumowu­jący badanie, MRPiPS, Urząd Pracy, Wojew­ódzki Urząd Pracy w Krakowie, Kraków, https://barometrzawodow.pl/userfiles/Barometr/2018/Raport_polska_okmin.pdf [dostęp 30.08.2018].
Gór­niak J. (2015), Pol­ski rynek pracy – wyzwa­nia i kierunki dzi­ałań na pod­stawie badań Bilans Kap­i­tału Ludzkiego 2010–2015, PARP, Warszawa.
GUS (2018), Struk­tura wyna­grodzeń według zawodów w październiku 2016 r., Warszawa.
Ludzie, maszyny, roboty umiejęt­ności (2017), Nota infor­ma­cyjna CEDEFOP, http://www.cedefop.europa.eu/en/publications-and-resources/publications/9121?utm_campaign=BN201709Robots [dostęp 30.08.2018].
Man­pow­er­Group (2018), Jak rozwiązać prob­lem niedoboru tal­en­tów?, Warszawa.
MPiPS (2009), Dłu­gotr­wale bezro­botni, Anal­iza zmian w lat­ach 2005–2008, Warszawa.
MRPiPS (2018a), Spra­woz­danie MPiPS-01 o rynku pracy, Warszawa.
MRPiPS (2018b), Bezro­botni pozosta­jący bez pracy powyżej 12 miesięcy dłu­gotr­wale bezro­botni w 2017 r. (2018), Warszawa.
MRPiPS (2018c), Rynek pracy w Polsce w 2017 r., Warszawa.
MRPiPS (2018d), Cud­zoziemcy pracu­jący w Polsce – statystyki, Warszawa, https://www.mpips.gov.pl/analizy-i-raporty/cudzoziemcy-pracujacy-w-polsce-statystyki/ [dostęp 30.08.2018].
MRPiPS (2018e), Spra­woz­danie MPiPS-02 o przy­chodach i wydatkach z Fun­duszu Pracy, Warszawa.

Dziedziny naukowe doty­czące artykułu: nauki społeczne
Dyscy­pliny naukowe doty­czące artykułu:
nauki o poli­tyce, nauki o poli­tyce publicznej

Urszula Jeruszka (Prof., Insty­tut Pracy I Spraw Soc­jal­nych)
WSPÓŁCZESNY KONCEPT OPISU INFORMACJI O ZAWODZIE (s. 6–10)
W artykule pod­jęto próbę ukaza­nia przemian poję­cia zawód i trud­ności defini­cyjne zawodu jako poję­cia. Ukazano współczesną struk­turę kon­ceptu infor­ma­cji o zawodzie i rolę poszczegól­nych ele­men­tów infor­ma­cji w zatrudnianiu.

Słowa kluc­zowe: zawód, kom­pe­tencje, infor­ma­cja o zawodzie, zatrudnienie

BIBLIOGRAFIA
Buhai S.L. (2012), Pro­fes­sion: A def­i­n­i­tion, „Ford­ham Urban Law Jour­nal”, Vol. 40, No. 1, ttps://ir.lawnet.fordham.edu/egi/viewcontent.igi [dostęp 20.07.2018].
Jeruszka U. (2010), Człowiek i zawód. Wybrane zagad­nienia z ped­a­gogiki pracy, IPiSS, Warszawa.
Kabaj M. (2002), Opty­mal­iza­cja struk­tur ksz­tałce­nia zawodowego i popytu na pracę. w: U. Jeruszka (red.), Opty­mal­iza­cja ksz­tałce­nia zawodowego z punktu widzenia potrzeb rynku pracy, IPiSS, Warszawa.
Kwiatkowski S.M. (2006), Ped­a­gogika, tom 3, Sub­dyscy­pliny wiedzy ped­a­gog­icznej, B. Śli­w­er­ski (red.), Gdańskie Wydawnictwo Ped­a­gog­iczne, Gdańsk.
Nowacki T.W. (2004), Leksykon ped­a­gogiki pracy, Insty­tut Tech­nologii Eksploat­acji – Wyższa Szkoła Ped­a­gog­iczna TWP – Wyższa Szkoła Ped­a­gog­iczna ZNP, Radom – Warszawa.
Nowacki T.W. (1999), Zawodoz­naw­stwo, Insty­tut Tech­nologii Eksploat­acji, Radom.
Słownik wyrazów obcych (1963), PIW, Warszawa.
Szczepański J. (1975), Zawód, kwal­i­fikacje, praca, PWN, Warszawa.
Symela K., Woź­niak I. (2018), Jak tworzyć infor­ma­cje o zawodach funkcjonu­ją­cych na rynku pracy?, Depar­ta­ment Rynku Pracy, MRPiPS, Warszawa.
Szlosek F. (2007), Rozwój czy sta­gnacja ped­a­gogiki pracy, w: Z. Wia­trowski, K. Ciżkow­icz (red.), Ped­a­gogika pracy i andr­a­gogika. Z myślą o doras­ta­niu, dorosłości i starości człowieka w XXI wieku, WTN-WSH-E, Włocławek.
Uni­w­er­salny słownik języka pol­skiego PWN (2003), S. Dubisz (red.), tom III, PWN, Warszawa. 

Dziedziny naukowe doty­czące artykułu: nauki społeczne
Dyscy­pliny naukowe doty­czące artykułu: ped­a­gogika, nauki o poli­tyce publicznej

Maciej Gruza (mgr, Insty­tut Pracy I Spraw Soc­jal­nych)
EUROPEJSKA KLASYFIKACJA UMIEJĘTNOŚCI/KOMPETENCJI, KWALIFIKACJI I ZAWODÓW (ESCO) I JEJ POWIĄZANIE Z INFORMACJAMI O ZAWODACH (s. 10–15)
W artykule zaprezen­towano kon­strukcję europe­jskiej klasy­fikacji (tak­sonomii) umiejętności/kompetencji, kwal­i­fikacji i zawodów, funkcjonu­jącej pod akro­n­imem ESCO (Euro­pean Skills/Competences, Qual­i­fi­ca­tions and Occu­pa­tions Tax­on­omy). Ukazano możli­wości zas­tosowa­nia tej klasy­fikacji w insty­tuc­jach rynku pracy i sys­temu edukacji, jej walory z punktu widzenia tworzenia europe­jskiego rynku pracy i wspól­nego obszaru ksz­tałce­nia ustaw­icznego oraz – co wymaga pod­kreśle­nia – pow­iązanie klasy­fikacji ESCO z tworze­niem i funkcjonowaniem na rynku opisów infor­ma­cji o zawodach.

Słowa kluc­zowe: zawód, kom­pe­tencje, kwal­i­fikacje, ksz­tałce­nie ustaw­iczne, ucze­nie się for­malne i pozaformalnej

BIBLIOGRAFIA
DISCO: Euro­pean Dic­tio­nary of Skills and Com­pe­tences, http://discotools.eu/disco2_portal/ [dostęp 29.07.2018].
ESCO – Europe­jska Klasy­fikacja Umiejęt­ności, Kom­pe­tencji, Kwal­i­fikacji i Zawodów, http://refernet.ibe.edu.pl/index.php/aktualnosci/76-escoeuropejska-klasyfikacja-umiejetnosci-kompetencji-kwalifikacji-i-zawodow [dostęp 23.06.2018].
ESCO con­nect­ing peo­ple and jobs (2017a), Pub­li­ca­tions Office of the Euro­pean Union, Lux­em­bourg, ttps://ec.europa.eu/esco/portal/document/pl/7df52a0e-e64f-453d-8161-9535c647eeb8 [dostęp 14.07.2018].
ESCO: Con­nect­ing edu­ca­tion and train­ing with the labour mar­ket (2017b), Pub­li­ca­tions Office of the Euro­pean Union, Lux­em­bourg, https://ec.europa.eu/esco/portal/document/pl/a19f0318-c5a3-4d94-90f8-7dd018e13659 [dostęp 14.07.2018].
ESCO: har­ness­ing the power of big data analy­sis for a func­tional labour mar­ket (2017c), Pub­li­ca­tions Office of the Euro­pean Union, Lux­em­bourg, https://ec.europa.eu/esco/portal/document/pl/04af39f0-844c-4130-aaac-1e1494a34844 [dostęp 14.07.2018].
ESCO: improv­ing career guid­ance ser­vices (2017d), Pub­li­ca­tions Office of the Euro­pean Union, Lux­em­bourg, ttps://ec.europa.eu/esco/portal/document/pl/05d7e7e4-79b0-409a-8099-0fac1ee35187 [dostęp 14.07.2018].
ESCO Europe­jska klasy­fikacja umiejętności/kompetencji, kwal­i­fikacji i zawodów: https://ec.europa.eu/esco/portal/home [dostęp 18.07.2018].
ESCO hand­book. Euro­pean Skills, Com­pe­tences, Qual­i­fi­ca­tions and Occu­pa­tions, Euro­pean Com­mis­sion, Directorate-General for Employ­ment, Social Affairs and Inclu­sion Direc­torate E: https://ec.europa.eu/esco/portal/document/pl/0a89839c-098d-4e34-846c-54cbd5684d24 [dostęp 11.07.2018].
Euro­pean Com­mis­sion (2015), Skills Gov­er­nance in the EU Mem­ber States. Syn­the­sis Report for the EEPO, Directorate-General for Employ­ment, Pub­li­ca­tions Office of the Euro­pean Union, Lux­em­bourg.
Iży­cka H., Marsza­łek A. (2011), Europe­jska Klasy­fikacja Umiejętności/ Kom­pe­tencji, Kwal­i­fikacji i Zawodów ESCO jako instru­ment wspo­ma­ga­jący dos­tosowanie ksz­tałce­nia do potrzeb rynku pracy, Depar­ta­ment Rynku Pracy, MRPiPS, Warszawa.

Dziedziny naukowe doty­czące artykułu: nauki społeczne
Dyscy­pliny naukowe doty­czące artykułu:
nauki o poli­tyce pub­licznej

Natasza Grodz­icka (mgr, Wojew­ódzki Urząd Pracy w Warsza­wie)
ZNACZENIE INFORMACJI O ZAWODACH W PORADNICTWIE ZAWODOWYM URZĘDÓW PRACY (s. 15–21)
Tekst odnosi się do prak­tyki porad­nictwa zawodowego w urzę­dach pracy. Przy­bliża orga­ni­za­cję i zada­nia powia­towych i wojew­ódz­kich urzędów pracy, a także zasoby kadrowe tych insty­tucji. Ukazuje sposoby i formy gro­madzenia i udostęp­ni­a­nia infor­ma­cji o zawodach, opis baz danych, w których zostały zgro­mad­zone, sposoby ich wyko­rzys­ta­nia na różnych stanowiskach, a także znacze­nie infor­ma­cji o zawodach w pro­ce­sie pode­j­mowa­nia decyzji zawodowych. Charak­teryzuje pokrótce sytu­acje i wyzwa­nia, z jakimi stykają się obec­nie doradcy zawodowi, pracu­jący w urzę­dach pracy.

Słowa kluc­zowe: porad­nictwo zawodowe, infor­ma­cja o zawodach, powia­towy urząd pracy, wojew­ódzki urząd pracy, cen­trum infor­ma­cji i planowa­nia kari­ery zawodowej

BIBLIOGRAFIA
Bezrobo­cie reje­strowane w Polsce. Raport miesięczny – grudzień 2017 r. (2018), MRPiPS, DRP, Warszawa, www.mpips.gov.pl [dostęp 25.06.2018].
Bre­j­nak A., Kulińska J., Stro­jna E. (2009), Wyko­rzys­tanie stan­dardów kwal­i­fikacji zawodowych w usłu­gach rynku pracy. Porad­nik dla pra­cown­ików pub­licznych służb zatrud­nienia, Warszawa, www.psz.praca.gov.pl [dostęp 27.06.2018].
Infor­ma­cja o stanie i struk­turze zatrud­nienia w wojew­ódz­kich i powia­towych urzę­dach pracy w 2017 roku (2018), MRPiPS, Warszawa, www.mpips.gov.pl [dostęp 13.06.2018].
Kra­jowe stan­dardy kwalifikacji/kompetencji zawodowych, ftp://kwalifikacje.praca.gov.pl/ [dostęp 20.06.2018].
Prze­wod­nik po zawodach (2003), MGPiPS, Warszawa, www.psz.praca.gov.pl [dostęp 24.06.2018].
Raport pod­sumowu­jący real­iza­cję usługi „Świad­cze­nie dzi­ałań akty­wiz­a­cyjnych dla osób dłu­gotr­wale bezro­bot­nych” real­i­zowanej na tere­nie wojew­ództwa mazowieck­iego. Okres real­iza­cji 16.03.2016–05.12.2016 (2017), Zakład Doskonale­nia Zawodowego w Warsza­wie, Warszawa, www.wupmazowsze.praca.gov.pl [dostęp 15.06.2018].

STRONY INTERNETOWE
Cen­tralny Insty­tut Ochrony Pracy – ciop.pl [dostęp 25.06.2018]
Ośrodek Roz­woju Edukacji – ore.edu.pl [dostęp 25.06.2018]
Inter­ne­towy Sys­tem Aktów Prawnych – prawo.sejm.gov.pl [dostęp 26.06.2018]
wor­tal Pub­licznych Służb Zatrud­nienia – psz.praca.gov.pl [dostęp 25.06.2018]

Dziedziny naukowe doty­czące artykułu: nauki społeczne
Dyscy­pliny naukowe doty­czące artykułu: nauki o poli­tyce pub­licznej, poli­tyka społeczna

Mar­i­ola Wolan-Nowakowska (Prof., Akademia Ped­a­gogiki Spec­jal­nej im. Marii Grze­gorzewskiej w Warsza­wie)
WYKORZYSTANIE INFORMACJI O ZAWODACH W PORADNICTWIE ZAWODOWYM I ZATRUDNIANIU OSÓB NIEPEŁNOSPRAWNYCH (s. 22–26)
Artykuł wskazuje na znacze­nie wyko­rzys­ta­nia infor­ma­cji o zawodach w reha­bil­i­tacji zawodowej, w szczegól­ności w odniesie­niu do porad­nictwa zawodowego, pośred­nictwa pracy oraz dopa­sowa­nia stanowiska i miejsca pracy do potrzeb osoby niepełnosprawnej. Infor­ma­cje o zawodzie zaw­ier­a­jące wyma­gania psy­chofizy­czne danej pro­fesji dają możli­wość oso­bie niepełnosprawnej porów­na­nia włas­nego potenc­jału z kry­te­ri­ami wykony­wa­nia zadań zawodowych. Anal­iza infor­ma­cji o zawodach jako jedno z pod­sta­wowych narzędzi pracy doradcy zawodowego czy pośred­nika pracy daje możli­wość oso­bie niepełnosprawnej na pode­j­mowanie świadomych i trafnych decyzji doty­czą­cych roz­woju zawodowego, zarówno w odniesie­niu do wyboru zawodu jaki i planowa­nia kari­ery zawodowej. Z drugiej strony wyko­rzys­tanie infor­ma­cji o zawodach przez pra­co­daw­ców, w aspekcie możli­wości zatrud­nienia osób niepełnosprawnych otwiera per­spek­tywy na wprowadzanie poli­tyki zarządza­nia różnorod­noś­cią zespołu pra­cown­iczego, umożli­wia­jąc real­iza­cję idei dostęp­ności i równości na rynku pracy.

Słowa kluc­zowe: infor­ma­cja o zawodach, niepełnosprawność, osoby niepełnosprawne, porad­nictwo zawodowe, zatrudnienie

BIBLIOGRAFIA
Bar­czyński A., Radecki P. (2008), Iden­ty­fikacja przy­czyn niskiej akty­wności zawodowej osób niepełnosprawnych, Kra­jowa Izba Gospodarczo-Rehabilitacyjna, Warszawa.
Czerwińska-Jasiewicz M. (1991), Psy­cho­log­iczne prob­lemy wyboru zawodu. Wydawnictwo Uni­w­er­sytetu Warsza­wskiego, Warszawa.
Gladding S. (1994), Porad­nictwo zawodowe – zaję­cie wszech­stronne, Dom Wydawniczy Elipsa, Warszawa.
GUS (2011), Lud­ność w rejonach statysty­cznych i obwodach spisowych według płci, eko­nom­icznych i 10-letnich grup wieku, Nar­o­dowy Spis Powszechny, Warszawa.
GUS (2017), Akty­wność eko­nom­iczna osób niepełnosprawnych prawnie w wieku 16 lat i więcej oraz w wieku pro­duk­cyjnym (18–59/64) w lat­ach 1993–2017. BAEL, Warszawa.
Kukulak-Dolata I., Sobocka-Szczapa H. (2013), Anal­iza sytu­acji osób niepełnosprawnych w Polsce i Unii Europe­jskiej, IPiSS, Warszawa.
Kupisiewicz Cz. (1998), Pod­stawy dydak­tyki ogól­nej, PWN, Warszawa.
Lelińska K. (2006), Zawodoz­naw­stwo w planowa­niu kari­ery, OHP, Warszawa.
Loska M. (2009), Diag­noza umiejęt­ności funkcjon­al­nych, w: M. Wolan-Nowakowska (red.), Porad­nictwo zawodowe dla osób niepełnosprawnych – ku możli­woś­ciom prze­ciw ograniczeniom, Wydawnictwo Naukowe AKAPIT, Kraków, s. 45–57.
Majew­ski T. (2011), Porad­nictwo zawodowe i pośred­nictwo pracy dla osób niepełnosprawnych. Porad­nik dla urzędów pracy, Biuro Pełnomoc­nika Rządu ds. Osób Niepełnosprawnych, Warszawa.
Nowacki T. (2004), Leksykon ped­a­gogiki pracy, Wydawnictwo ITE, Radom.
Okoń W. (1987), Wprowadze­nie do dydak­tyki ogól­nej, PWN, Warszawa.
Paszkowska-Rogacz A. (2003), Psy­cho­log­iczne pod­stawy wyboru zawodu. Przegląd kon­cepcji teo­re­ty­cznych, KOWEZiU, Warszawa.
PENTOR (2009), Bada­nia wpływu kierunku i poziomu wyk­sz­tałce­nia na akty­wność zawodową osób niepełnosprawnych. Raport koń­cowy, cz. 1–6, Warszawa, https://www.pfron.org.pl/fileadmin/ftp/dokumenty/Badania_i_analizy/Raport_CZESC_4z6_N_ruchowa_final.pdf [dostęp 2.07.2018].
Symela K., Woź­niak I. (2018), PODRĘCZNIK. Jak tworzyć infor­ma­cje o zawodach funkcjonu­ją­cych na rynku pracy?, Depar­ta­ment Rynku Pracy, MRPiPS, Warszawa.
WHO (2001), ICF – Między­nar­o­dowa Klasy­fikacja Funkcjonowa­nia, Niepełnosprawności i Zdrowia, Genewa.
Wolan-Nowakowska M. (2012), Specy­fika diag­nozy w pracy doradcy zawodowego z osobami niepełnosprawnymi, w: E. Woj­tasiak, M. Wolan-Nowakowska (red.), Porad­nictwo zawodowe w reha­bil­i­tacji osób niepełnosprawnych, Wydawnictwo Akademii Ped­a­gogiki Spec­jal­nej, Warszawa, s. 62–77.
Wolan-Nowakowska M. (2013), Młodzież w sytu­acji planowa­nia kari­ery zawodowej. Bada­nia porów­naw­cze uczniów z dys­funkcją narządu ruchu i pełnosprawnych, Wydawnictwo Akademii Ped­a­gogiki Spec­jal­nej, Warszawa.
Wolan-Nowakowska M. (2016), Formy wspar­cia i pomocy w pro­ce­sie akty­wiz­a­cji zawodowej osób z niepełnosprawnoś­ci­ami, w: W. Duda, D. Kukla (red.). Porad­nictwo zawodowe – rozwój zawodowy w uję­ciu przekro­jowym, Difin, Warszawa, s. 418–436.

Dziedziny naukowe doty­czące artykułu: nauki społeczne
Dyscy­pliny naukowe doty­czące artykułu: ped­a­gogika, nauki o poli­tyce pub­licznej

Fran­ciszek Szlosek (Prof., Akademia Ped­a­gogiki Spec­jal­nej im. Marii Grze­gorzewskiej w Warsza­wie)
PRZYDATNOŚĆ INFORMACJI O ZAWODACH W EDUKACJI FORMALNEJ I POZAFORMALNEJ (s. 26–30)
Artykuł prezen­tuje możli­wości wyko­rzysty­wa­nia infor­ma­cji o zawodach w dzi­ałal­ności insty­tucji edukacji for­mal­nej i pozafor­mal­nej, w proce­sach ksz­tałce­nia i doskonale­nia kadr. Przed­stawia istotę i ewolucję tego rodzaju infor­ma­cji. Stara się też odpowiedzieć na pytanie: jakie są możli­wości wyko­rzys­ta­nia infor­ma­cji o zawodach przy for­mułowa­niu efek­tów ksz­tałce­nia i doskonale­nia zawodowego.

Słowa kluc­zowe: edukacja for­malna, edukacja pozafor­malna, zawód, infor­ma­cja o zawodzie

BIBLIOGRAFIA
Bed­nar­czyk H., Woź­niak I., Kwiatkowski S.M., red. (2007), Kra­jowe Stan­dardy Kwal­i­fikacji Zawodowych, MPiPS, Warszawa.Goźlinska E., Szlosek F. (1997), Podręczny słownik nauczy­ciela ksz­tałce­nia zawodowego, ITE, Radom.
Iży­cka H., Marsza­łek A. (2011), Europe­jska Klasy­fikacja Umiejętności/ Kom­pe­tencji, Kwal­i­fikacji i Zawodów ESCO jako instru­ment wspo­ma­ga­jący dos­tosowanie ksz­tałce­nia dla potrzeb rynku pracy, MPiPS, Warszawa.
Jeruszka U. (2006), Kwal­i­fikacje zawodowe. Poglądy teo­re­ty­czne a rzeczy­wiste, IPiSS, Warszawa.
Kra­jowy Stan­dard Kom­pe­tencji Zawodowych. Ekolog (213 302) (2013), Min­is­terstwo Pracy i Poli­tyki Społecznej, Warszawa.
Kwiatkowski S.M., Bogaj A., Bara­niak B. (2007), Ped­a­gogika pracy, Wydawnictwa Aka­demickie i Pro­fesjon­alne, Warszawa.
Lelińska K. (2006), Zawodoz­naw­stwo w planowa­niu kari­ery, OHP, Warszawa.
Lelińska K., Soł­tysińska G., Gruza M. (2005), Zawody szkol­nictwa zawodowego. Vade­me­cum infor­ma­cyjne doradcy zawodowego, MEN, Warszawa.
Nowacki T.W. (1999), Zawodoz­naw­stwo, ITeE, Radom.
Opra­cow­anie i upowszech­nie­nie kra­jowych stan­dardów kwal­i­fikacji zawodowych (2006), MPiPS, Warszawa.
Opra­cow­anie opisów stan­dardów kom­pe­tencji zawodowych (2013), MPiPS, Ośrodek Ped­a­gogiki Pracy Innowa­cyjnej Gospo­darki, ITeE-PIP, Warszawa-Radom.
Prze­wod­nik po zawodach (1998), tom I–VII, KUP, MPiPS, Warszawa.
Suchy S. (1995), Jak zdobyć zawód i pracę, ITE, Radom.
Symela K., Woź­niak I. (2018), Jak tworzyć infor­ma­cje o zawodach funkcjonu­ją­cych na rynku pracy?, Wydawnictwo Naukowe ITE-PIB, Warszawa.
Szlosek F. (2015), Tożsamość ped­a­gogiki pracy w kon­tekś­cie przemian sys­te­mowych, Wydawnictwo APS, Warszawa.
Wia­trowski Z. (1987), Z badań nad nauczy­cielem szkoły zawodowej, Wydawnictwo Wyższej Szkoły Ped­a­gog­icznej w Byd­goszczy, Byd­goszcz.
Wia­trowski Z. (2005), Pod­stawy ped­a­gogiki pracy, Wydawnictwo Akademii Byd­goskiej im. Kaz­imierza Wielkiego, Bydgoszcz.

 Dziedziny naukowe doty­czące artykułu: nauki społeczne
Dyscy­pliny naukowe doty­czące artykułu: ped­a­gogika

Andrzej Stęp­nikowski (mgr, Związek Rzemiosła Pol­skiego)
INFORMACJE O ZAWODACH W KSZTAŁCENIU I ZATRUDNIANIU RZEMIEŚLNIKÓW (s. 30–34)
Pomimo zawirowań dziejowych i kole­jnych trans­for­ma­cji eko­nom­icznych, rzemiosło wciąż odgrywa dużą rolę w gospo­darce i zatrud­nie­niu, a więc powinno akty­wnie włączać się w tworze­nie infor­ma­cji o zawodach. Zawodów odpowiada­ją­cych danemu rodza­jowi rzemiosła jest ponad 130, co w skali 1000 opisów zawodów do opra­cow­a­nia w pro­jek­cie Infodor­adca+ jest grupą znaczącą. Rzemiosło obe­j­muje swoim zasięgiem kilka­naś­cie branż – od budown­ictwa po moto­ryza­cję, usługi oso­biste i branżę tek­stylną. W niek­tórych przy­pad­kach, takich, jak kominiarz, kapelusznik czy mły­narz, rzemieśl­nicy są jedynymi nośnikami infor­ma­cji o danych zawodach. Aby dotrzeć do takich osób, potrzebne jest pośred­nictwo orga­ni­za­cji rzemiosła, akty­wnie uczest­niczą­cych w pro­ce­sie ksz­tałce­nia (cechy), wal­i­dacji (izby) i nad­zoru (Związek Rzemiosła Pol­skiego). Istotą rzemiosła są kwal­i­fikacje i zatrud­ni­anie w celu przy­go­towa­nia zawodowego, dzięki czemu – z pokole­nia na pokole­nie – utr­walany jest wymiar ety­czny pracy i zestaw określonych kom­pe­tencji społecznych wspólny dla wszys­t­kich mis­trzów w rzemiośle. Cechy charak­terysty­czne czelad­ników i mis­trzów uwzględ­ni­ane są w opisach poziomów Pol­skiej Ramy Kwal­i­fikacji i – mamy nadzieję – zna­jdą odzwier­ciedle­nie w twor­zonych opisach zawodów.

Słowa kluc­zowe: przy­go­towanie zawodowe, kom­pe­tencje, kwal­i­fikacje, zatrud­nie­nie, rzemieślnik

BIBLIOGRAFIA
Derda I., Harasim A. (2018), Porad­nik dla członków komisji egza­m­i­na­cyjnych izb rzemieśl­niczych, Związek Rzemiosła Pol­skiego, Warszawa.
Drucker P.F. (2010), Zarządzanie XXI wieku – wyzwa­nia, „Wydawnictwo Rzecz­pospolita”, New Media s.r.l.
Fer­enc M. (2008), Czasy nowożytne, w: A. Chwalba, Oby­czaje w Polsce. Od śred­niowiecza do cza­sów współczes­nych, Wydawnictwo Naukowe PWN, Warszawa.
Gar­dawski J. (2013), Syl­wetki przed­siębior­ców, w: J. Gar­dawski (red.), Rzemieśl­nicy i biz­nes­meni. Właś­ci­ciele małych i śred­nich przed­siębiorstw pry­wat­nych, Wydawnictwo Naukowe „Scholar”, Warszawa.
Gar­dawski J., red. (2013), Rzemieśl­nicy i biz­nes­meni. Właś­ci­ciele małych i śred­nich przed­siębiorstw pry­wat­nych, Wydawnictwo Naukowe „Scholar”, Warszawa.
Godlewski M. (1974), Ksz­tałce­nie robot­ników. Porad­nik, WSiP, Bib­lioteka Ksz­tałce­nia Zawodowego, Warszawa.
Kamińska W. (2006), Pozarol­nicza dzi­ałal­ność gospo­dar­cza w Polsce w lat­ach 1988–2003, PAN IGiPZ, Warszawa.
Kerchen­steiner J. (1998), Poję­cie szkoły pracy, w: S. Wołoszyn (red.), Źródła do dziejów wychowa­nia i myśli ped­a­gog­icznej, t. III, wydanie II, Dom Wydawniczy Strz­elec, Kielce.
Lewandowski P., Magda I., red. (2014), Zatrud­nie­nie w Polsce 2013, Cen­trum Roz­woju Zasobów Ludz­kich, Insty­tut Badań Struk­tu­ral­nych, Warszawa.
Nowacki T.W. (2008), Praca ludzka. Anal­iza poję­cia, Insty­tut Tech­nologii Eksploat­acji, Radom.
Okuszko W. (1978), Ksz­tałce­nie rzemieśl­ników, Wydawnictwa Szkolne i Ped­a­gog­iczne, Bib­lioteka Ksz­tałce­nia Zawodowego, Warszawa.
Piłat A., Prószyński M. (1995), Rzemiosło, w: W. Pomykało (red.), Encyk­lo­pe­dia biz­nesu, tom II, Fun­dacja Innowacja, Warszawa.
Pro­mocja ksz­tałce­nia zawodowego przez pra­co­daw­ców (2018), Związek Rzemiosła Pol­skiego, Warszawa.
Raport na temat dzi­ałal­ności oświa­towej rzemiosła (2018), Związek Rzemiosła Pol­skiego, Warszawa.
Raport Oświata i Wychowanie w roku szkol­nym 2016/2017 (2017), GUS, Warszawa.
Sław­iński S., Kró­lik K., Stęchły W. (2017), Włączanie kwal­i­fikacji do Zin­te­growanego Sys­temu Kwal­i­fikacji, Insty­tut Badań Eduka­cyjnych, Warszawa.
Symela K. (2017), Zin­te­growany Sys­tem Kwal­i­fikacji – imp­likacje dla szkol­nictwa zawodowego oraz doskonale­nia nauczy­cieli, „Mer­i­tum”, nr 1(44), Mazowieckie Samorzą­dowe Cen­trum Doskonale­nia Nauczy­cieli, Warszawa.
Symela K., Woź­niak I. (2018), Podręcznik jak tworzyć infor­ma­cje o zawodach funkcjonu­ją­cych na rynku pracy, Min­is­terstwo Rodziny, Pracy i Poli­tyki Społecznej, Wydawnictwo Naukowe Insty­tutu Tech­nologii Eksploat­acji – PIB w Radomiu, Warszawa.
Sław­iński S., Kró­lik K., Stęchły W. (2017), Włączanie kwal­i­fikacji do Zin­te­growanego Sys­temu Kwal­i­fikacji, Insty­tut Badań Eduka­cyjnych, Warszawa.
Wołk Z. (2013), Człowiek i jego kul­tura pracy w real­iza­cji drogi zawodowej, „Szkoła-Zawód-Praca”, nr 506.
Wołoszyn S., red. (1998), Źródła do dziejów wychowa­nia i myśli ped­a­gog­icznej, t. III, wydanie II, Dom Wydawniczy Strz­elec, Kielce.

Dziedziny naukowe doty­czące artykułu: nauki społeczne, ped­a­gogika (ksz­tałce­nie zawodowe), socjolo­gia, ekono­mia (rynek pracy)
Dyscy­pliny naukowe doty­czące artykułu: ped­a­gogika, socjolo­gia, ekonomia

 Lidia D. Czarkowska (dr, Akademia Leona Koźmińskiego)
Katarzyna Pilipczuk (dr, Akademia Leona Koźmińskiego)
MOŻLIWOŚĆ WYKORZYSTYWANIA INFORMACJI O ZAWODACH W PRAKTYCE PROCESÓW HR W ORGANIZACJACH (s. 35–39)
W artykule zaprezen­towane zostały główne pro­cesy HR w orga­ni­za­c­jach wraz z adek­wat­nymi do nich możli­woś­ci­ami wyko­rzys­ta­nia infor­ma­cji o zawodach. I tak kole­jno przed­staw­iono: 1) dobór per­son­elu: rekru­tacja, selekcja i adap­tacja (on-boarding), 2) rozwój zasobów ludz­kich: szkole­nia, coach­ing, men­tor­ing, zarządzanie tal­en­tami, 3) motywacja i budowanie zaan­gażowa­nia oraz 4) out­place­ment: przy­go­towywanie do wyjś­cia, aktu­al­iza­cja zasobów i posz­erzanie per­spek­tyw. Artykuł pokazuje, jak sze­rokie zas­tosowanie w HR ma Zin­te­growany Rejestr Kwal­i­fikacji i jak pomoc­nym narzędziem codzi­en­nej pracy HRowca mogą być opisy zawodów.

Słowa kluc­zowe: pro­cesy HR, infor­ma­cja o zawodach, rozwój pra­cown­ików, motywacja, outplacement

BIBLIOGRAFIA
Antczak Z., List­wan T. (2007), Ten­dencje roz­woju funkcji per­son­al­nej w orga­ni­za­c­jach w Polsce, w: S. Borkowska (red.), ZZL. Przeszłość, ter­aźniejs­zość i przyszłość, Wolters Kluwer, Kraków.
Arm­strong M. (2003), Zarządzanie zasobami ludzkimi, Ofi­cyna Eko­nom­iczna, Kraków.
Barak M., Lev­en­berg A. (2016), Flex­i­ble think­ing in learn­ing: An indi­vid­ual dif­fer­ences mea­sure for learn­ing in technology-enhanced envi­ron­ments, Com­put­ers & Edu­ca­tion­Vol­ume 99, August 2016, s. 39–52.
Beck D.E., Cowan Ch.C. (2006), Spi­ral Dynam­ics. Mas­ter­ing val­ues, lead­er­ship and change, Black­well Pub­lish­ing.
Bed­nar­czyk H., Woź­niak I., Kwiatkowski S.M. (2007), Kra­jowe stan­dardy kwal­i­fikacji zawodowych. Rozwój i współpraca, Wydawnictwo Naukowe Insty­tutu Tech­nologii Eksploat­acji – PIB, Radom; Min­is­terstwo Rodziny, Pracy i Poli­tyki Społecznej, Warszawa, https://www.mpips.gov.pl/gfx/mpips/userfiles/File/rynek%20pracy%20proramy/standardy/Ksiazka_KSKZ_Rozwoj%20i%20wspolpraca.pdf [dostęp 30.06.2018].
Borkowska. S. (1985), Sys­tem moty­wowa­nia w przed­siębiorstwie, PWE, Warszawa.
Clough P., Strychar­czyk D. (2012), Devel­op­ing men­tal tough­ness: improv­ing per­for­mance, well­be­ing and pos­i­tive behav­iour in oth­ers, Kogan Page, Lon­don.
Clut­ter­buck D. (2002), Każdy potrze­buje men­tora. Jak kierować tal­en­tami, Petit, Warszawa.
Clut­ter­buck D., Meg­gin­son D. (2005), Mak­ing coach­ing work: cre­at­ing a coach­ing cul­ture, CIPD Pub­lish­ing, Lon­don.
Czarkowska L.D. (2014), Model Homo Cre­ator i coach­ing grupowy – Jak wspierać rozwój przed­siębior­ców w sek­torach kreaty­wnych?, w: P. Kaczmarek-Kurczak, K. Dąbrowska (red.), Oblicza kreaty­wności. Przed­siębior­c­zość w sek­torach kreaty­wnych dla początku­ją­cych i zaawan­sowanych, Warszawa, wydanie inter­ne­towe, http://www.google.pl/url?sa=t&rct=j&q=&esrc=s&source=web&cd=1&ved=0CCEQFjAA&-url=http%3A%2F%2Fwww.kozminski.edu.pl%2Ffileadmin%2Fwspolne_elementy%2FFoto%2FOferta_Edukacyjna%2FCE%2FOblicza_kreatywnosci.pdf&ei=qQQBVfXLO4HKaK_YgnA&usg=AFQjCNHOarpL4xbu-5kTG0R-x26aDdQLEdA&sig2=p5mXhFaG4GjlVl_ewDetwQ&bvm=bv.87920726,d.d2s [dostęp 30.06.2018].
Czarkowska L.D. (2016), Sukces a spełnie­nie – moty­wa­tory przed­siębior­ców XXI wieku. Przed­siębior­c­zość jako forma autokreacji siebie i otoczenia, w: W. Morawski (red.), Wobec wyzwań jutra, Wolters Kluwer, Warszawa, s. 470–500.
Czarkowska L.D. (2018), Coach­ing jako narzędzie HR Busi­ness Part­nera, w: K. Popieluch (red.), HR Busi­ness Part­ner – rola, filary, per­spek­tywy, PWN, Warszawa.
Czarkowska L.D. (2008), Coach­ing – nowa jakość doskonale­nia kom­pe­tencji menedżer­s­kich, w: T. List­wan, S. Witkowski (red.), Kom­pe­tencje a sukces zarządza­nia orga­ni­za­cją, Difin, Warszawa.
Czarkowska L.D., Wujec B. (2013), Etyka w coachingu. Model sied­miu wartości telicznych i autotelicznych wspier­a­ją­cych rozwój świado­mości przy­wód­ców i menedżerów w pro­ce­sie coachingu na tle zmian świado­mości społecznej, w: L.D. Czarkowska (red.), Lead­er­ship Coach­ing jako odpowiedź na wyzwa­nia współczes­nego świata, Pol­text, Warszawa.
Czarkowska L.D., Miąsek D. (2015), 7 poziomów coachingu i metody mierzenia efek­ty­wności coachingu w orga­ni­za­cji, „Per­sonel i Zarządzanie”, nr 10.
Gar­a­van T.N. (2007), A Strate­gic Per­spec­tive on Human Resource Devel­op­ment, „Advances in Devel­op­ing Human Resources”, Vol. 9, No. 1, Feb­ru­ary, s. 11–30.
Ingram T. (2011), Zarządzanie tal­en­tami. Teo­ria dla prak­tyki zarządza­nia zasobami ludzkimi, PWE, Warszawa.
Jemiel­niak D., Koźmiński A.K., red. (2012), Zarządzanie wiedzą, Wolters-Kluwer, Warszawa.
Jeruszka U. (2011), Efek­ty­wność ksz­tałce­nia w szkołach wyższych, „Poli­tyka Społeczna”, nr 1, s. 1–7.
Jeruszka U., red. (2012), Unowocześ­ni­anie metod i form ksz­tałce­nia zawodowego w Polsce. Diag­noza i oczeki­wane kierunki zmian, IPiSS, Warszawa.
Juch­now­icz M. (2007), Out­place­ment kom­pe­tencji, jako sposób poprawy elasty­czności kap­i­tału ludzkiego, w: M. Juch­now­icz (red.), Elasty­czne zarządzanie kap­i­tałem ludzkim w orga­ni­za­cji wiedzy, Difin, Warszawa.
Krysińska-Wnuk L. (2009), Reg­u­lacja zwol­nień grupowych pra­cown­ików, Ofi­cyna Wolters Kluwer, Warszawa.
Kwiatkowski S.M. (2003), Edukacja dorosłych w kon­cepcji uczenia się przez całe życie, „Edukacja Ustaw­iczna Dorosłych”, nr 3(42).
Kwiatkowski S.M., Woź­niak I., red. (2002), Stan­dardy kwal­i­fikacji zawodowych i stan­dardy eduka­cyjne. Relacje – Mod­ele – Aplikacje, IBE, Warszawa.
Laloux F. (2015), Pra­cować inaczej. Nowa­torski model orga­ni­za­cji inspirowany kole­jnym etapem roz­woju ludzkiej świado­mości, Stu­dio Emka, Warszawa.
Lee Y.-H. (2015), Facil­i­tat­ing crit­i­cal think­ing using the C-QRAC col­lab­o­ra­tion script: enhanc­ing sci­ence read­ing lit­er­acy in a computer-supported col­lab­o­ra­tive learn­ing envi­ron­ment, „Com­put­ers & Edu­ca­tion”, Vol. 88, Octo­ber, s. 182–191.
Mack­iewicz A.J. (2010), Psy­cholo­gia zwol­nień. Jak właś­ci­wie prowadzić dzi­ała­nia derekru­ta­cyjne, Difin, Warszawa.
Matthews J.J., Meg­gin­son D., Sur­tees M. (2008), Rozwój Zasobów Ludz­kich, Wydawnictwo Helion, Gli­wice.
Meg­gin­son D., Pedler M. (1992), Self-Development: A facilitator’s guide, Mc Graw-Hill, Maid­en­head.
Nalepka A. (1998), Restruk­tu­ryza­cja przed­siębiorstwa. Zakres, kierunki, metody, Wyd. Akademii Eko­nom­icznej w Krakowie, Kraków.
Navar­rete C.C. (2013), Cre­ative think­ing in dig­i­tal game design and devel­op­ment: a case study, „Com­put­ers & Edu­ca­tion”, Vol. 69, Novem­ber, s. 320–331.
Ole­jniczak K., Płoszaj A., Rok J. (2012), Orga­ni­za­cyjne ucze­nie się i zarządzanie wiedzą – przegląd kon­cepcji, w: K. Ole­jniczak (red.), Orga­ni­za­cje uczące się. Model dla admin­is­tracji pub­licznej, Wydawnictwo Naukowe Scholar, Warszawa.
„Per­sonel i Zarządzanie”, numer 4/265, Infor Ekspert, kwiecień 2012.
Pilipczuk K., Pilipczuk P. (2018), Budowanie wartoś­ciowych orga­ni­za­cji, czyli sys­te­mowe pode­jś­cie do turkusu, w: K. Popieluch (red.), HR Biznes Part­ner. Rola – Filary – per­spek­tywy, PWN, Warszawa.
Piotrowski B. (2010), Out­place­ment – Pod­sta­wowy Pakiet Infor­ma­cji, Fun­dacja Inic­jatyw Społeczno-Ekonomicznych, Warszawa.
Pocz­towski A. (2007), Zarządzanie zasobami ludzkimi. Strategie-procesymetody, PWE, Warszawa.
Różański A. (2014), Rozwój zasobów ludz­kich w orga­ni­za­cji, wyd. Politech­nika Lubel­ska Wydział Zarządza­nia, Lublin.
Sed­lak P. (2010), Co warto wiedzieć o moty­wowa­niu, w: K. Sed­lak (red.), Tajniki HR – najlep­sze prak­tyki wyna­gradza­nia i rekru­tacji, Sed­lak & Sed­lak, Kraków.
Sekuła Z. (2001), Planowanie zatrud­nienia, Ofi­cyna Eko­nom­iczna, Dom Wydawniczy ABC, Kraków.
Senge P.M. (2012), Piąta dyscy­plina. Teo­ria i prak­tyka orga­ni­za­cji uczą­cych się, Warszawa, wyd. po ang­iel­sku 1990.
Suchar M. (2011), Out­place­ment jako instru­ment zarządza­nia per­son­elem, 2Pi Group, Gdańsk.
Symela K., Woź­niak I. (2018), Podręcznik. Jak tworzyć infor­ma­cje o zawodach funkcjonu­ją­cych na rynku pracy?, Wydawnictwo Naukowe Insty­tutu Tech­nologii Eksploat­acji – PIB, Radom; Min­is­terstwo Rodziny, Pracy i Poli­tyki Społecznej, Depar­ta­ment Rynku Pracy, Warszawa, http://www.infodoradca.edu.pl/pdf/Podrecznik_INFODORADCA.pdf [dostęp 30.06.2018].
van Mer­riën­boer J.G. (2013), Per­spec­tives on prob­lem solv­ing and instruc­tion, „Com­put­ers & Edu­ca­tion”, Vol. 64, May, s. 153–160.
Wujec B., Sta­jszczak A. (2011), Pomiar efek­ty­wności roz­woju kadr w przed­siębiorstwach. Per­spek­tywa finan­sowa. Kiedy coach­ing i szkole­nia są kosztem, a kiedy inwest­y­cją?, „Coach­ing Review”, Vol. 1(3).

Dziedziny naukowe doty­czące artykułu: nauki human­isty­czne, nauki społeczne, nauki eko­nom­iczne
Dyscy­pliny naukowe doty­czące artykułu: nauki o zarządza­niu, nauki o poli­tyce pub­licznej, nauki o poz­na­niu i komu­nikacji społecznej, ped­a­gogika, psy­cholo­gia, socjologia


Social Pol­icy
Infor­ma­tion on occu­pa­tions func­tion­ing on the labour mar­ket – towards increas­ing employability

Table of Con­tents Spe­cial Issue No 1/2016

 FROM THE ISSUE EDITOR Urszula Jeruszka
LABOUR MARKET IN POLANDTHE SITUATION AND THE PERSPECTIVESEwa Flaszyńska
THE MODERN CONCEPT OF THE DESCRIPTION OF THE INFORMATION ABOUT OCCUPATIONUrszula Jeruszka
CLASSIFICATION OF EUROPEAN SKILLS/COMPETENCES, QUALIFICATIONS AND OCCUPATIONS (ESCO) AND ITS LINK WITH INFORMATION ABOUT OCCUPATIONSMaciej Gruza
THE USEFULNESS OF INFORMATION ABOUT OCCUPATIONS IN THE PRACTICE OF VOCATIONAL GUIDANCE IN LABOUR OFFICESNatasza Grodz­icka
APPLICATIONS OF INFORMATION ABOUT OCCUPATIONS IN VOCATIONAL GUIDANCE AND EMPLOYMENT OF DISABLED PEOPLEMar­i­ola Wolan-Nowakowska
THE USEFULNESS OF INFORMATION ABOUT OCCUPATIONS IN THE FORMAL EDUCATION AND OVER-FORMAL EDUCATION Fran­ciszek Szlosek
INFORMATION ABOUT OCCUPATIONS IN EDUCATION AND EMPLOYMENT IN CRAFTAndrzej Stęp­nikowski
THE POSSIBILITY OF USING INFORMATION ABOUT OCCUPATIONS IN PRACTICE OF HR PROCESSES IN ORGANIZATIONSLidia Czarkowska, Katarzyna Pilipczuk

ABOUT THE AUTHORS

Ewa Flaszyńska (PhD, War­saw Uni­ver­sity)
LABOUR MARKET IN POLANDTHE SITUATTION AND THE PERSPECTIVES (s. 2–6)
The arti­cle presents the sit­u­a­tion of the Pol­ish labour mar­ket and its per­spec­tives, in par­tic­u­lar the aspect of match­ing demand and sup­ply in terms of skills and qualifications.

Key­words: labour mar­ket, unem­ploy­ment, long-term unem­ployed, employ­ment ser­vices, local labour offices, train­ings

Urszula Jeruszka (Pro­fes­sor, Insti­tute of Labour and Social Stud­ies)
THE MODERN CONCEPT OF THE DESCRIPTION OF THE INFORMATION ABOUT OCCUPATION (s. 6–10)
In the arti­cle was attempted to show the trans­for­ma­tion of the con­cept of pro­fes­sion and dif­fi­cul­ties def­i­n­i­tion pro­fes­sion as a con­cept. Shown the con­tem­po­rary struc­ture of the con­cept of infor­ma­tion about the pro­fes­sion and the role of the var­i­ous ele­ments of infor­ma­tion in employ.

Key­words: pro­fes­sion, com­pe­ten­cies, pro­fes­sion infor­ma­tion, employ

Maciej Gruza (Mas­ter, Insti­tute of Labour and Social Stud­ies)
CLASSIFICATION OF EUROPEAN SKILLS/COMPETENCES, QUALIFICATIONS AND OCCUPATIONS (ESCO) AND ITS LINK WITH INFORMATION ABOUT OCCUPATIONS (s. 10–15)
This arti­cle presents the struc­ture of the Euro­pean clas­si­fi­ca­tion (tax­on­omy) skills/competences, qual­i­fi­ca­tions and pro­fes­sions, func­tion­ing under the acronym: ESCO (Euro­pean Skills/Competences, Qual­i­fi­ca­tions and Occu­pa­tions Tax­on­omy). Shows the abil­ity to apply this clas­si­fi­ca­tion in labour mar­ket insti­tu­tions and the edu­ca­tion sys­tem insti­tu­tions, its advan­tages from the point of view of cre­at­ing a Euro­pean labour mar­ket and a com­mon area of con­tin­u­ing edu­ca­tion and requires an under­score – to ESCO with the estab­lish­ment and oper­a­tion of a mar­ket descrip­tions about of the professions.

Key­words: pro­fes­sion, com­pe­tence, qual­i­fi­ca­tion, life­long learn­ing, for­mal and over­for­mal learn

Natasza Grodz­icka (Mas­ter, Voivode­ship Labour Office in War­saw)
THE USEFULNESS OF INFORMATION ON PROFESSIONS IN THE PRACTICE OF VOCATIONAL GUIDANCE IN LABOR OFFICES (s. 15–21)
The text refers to the prac­tice of voca­tional guid­ance in labor offices. It approx­i­mates the orga­ni­za­tion and tasks of poviat and voivod­ship labor offices, as well as human resources of these insti­tu­tions. It shows ways and forms of gath­er­ing and shar­ing infor­ma­tion about occu­pa­tions, descrip­tion of data­bases in which they were col­lected, ways of using them in var­i­ous posi­tions, as well as the impor­tance of infor­ma­tion about occu­pa­tions in the process of mak­ing pro­fes­sional deci­sions. Char­ac­ter­izes briefly the sit­u­a­tions and chal­lenges cur­rently encoun­tered by career coun­selors work­ing in labor offices.

Key­words: labour mar­ket, unem­ploy­ment, voca­tional guid­ance, infor­ma­tion about pro­fes­sions, poviat labor office, voivod­ship labor office, infor­ma­tion and career plan­ning center

Mar­i­ola Wolan-Nowakowska (Pro­fes­sor, The Maria Grze­gorzewska Uni­ver­sity)
APPLICATIONS OF INFORMATION ABOUT OCCUPATIONS IN VOCATIONAL GUIDANCE AND EMPLOYMENT OF DISABLED PEOPLE (s. 22–26)
The arti­cle indi­cates the mean­ing of using infor­ma­tion about pro­fes­sions in voca­tional reha­bil­i­ta­tion, in par­tic­u­lar with regard to voca­tional guid­ance, job place­ment and adjust­ing the posi­tion and place of work to the needs of a dis­abled per­son. Infor­ma­tion about the pro­fes­sion con­tain­ing psy­chophys­i­cal require­ments of a given pro­fes­sion pro­vides the dis­abled per­son with the pos­si­bil­ity to com­pare their own poten­tial with the cri­te­ria of per­form­ing pro­fes­sional tasks. Analy­sis of infor­ma­tion on occu­pa­tions as one of the basic tools of a career coun­selor or employ­ment agent gives the dis­abled per­son the oppor­tu­nity to make delib­er­ate and accu­rate deci­sions regard­ing pro­fes­sional devel­op­ment, both in terms of choos­ing a pro­fes­sion and career plan­ning. On the other hand, the use of infor­ma­tion about occu­pa­tions by employ­ers, in the aspect of employ­ment oppor­tu­ni­ties for peo­ple with dis­abil­i­ties, opens up per­spec­tives on imple­ment­ing a diver­sity pol­icy for the employee team, enabling the imple­men­ta­tion of the idea of acces­si­bil­ity and equal­ity on the labor market.

Key­words: infor­ma­tion on occu­pa­tions, dis­abil­ity, dis­abled peo­ple, voca­tional guid­ance, employment

Fran­ciszek Szlosek (Pro­fes­sor, The Maria Grze­gorzewska Uni­ver­sity)
THE USEULNESS OF INFORMATION ABOUT OCCUPATIONS IN THE FORMAL EDUCATION AND OVER-FORMAL EDUCATION (s. 26–30)
The arti­cle presents the pos­si­bil­ity of the use of infor­ma­tion about the activ­i­ties of for­mal edu­ca­tion and non-formal, in the processes of train­ing and human resources; try­ing to answer the ques­tion: what char­ac­ter should have a voca­tional train­ing effects and how they should be for­mu­lated. Shows also the essence and the evo­lu­tion of this kind of information.

Key­words: for­mal edu­ca­tion, over-formal edu­ca­tion, pro­fes­sion, infor­ma­tion about of the profession

Andrzej Stęp­nikowski (Mas­ter, Pol­ish Craft Asso­ci­a­tion)
INFORMATION ABOUT OCCUPATIONS IN EDUCATION AND EMPLOYMENT IN CRAFT (s. 30–34)
Despite huge his­tor­i­cal and eco­nom­i­cal changes observed dur­ing last decades, still craft plays an impor­tant role in pol­ish econ­omy and employ­ment, so it should actively involve in the process of cre­ation of pro­fes­sional infor­ma­tion. There are over 130 pro­fes­sions cov­ered by craft, which – in scale of 1000 descrip­tions of trades, that are planned to pre­pare within the “Infor­do­radca+” project – is an sig­nif­i­cant group. Craft is rep­re­sented in over a dozen branches – like: con­struc­tion, per­sonal ser­vices and tex­tile. In some cases, like chim­neysweeper, hat­maker or a miller, crafts­men are the only sources of cur­rent infor­ma­tion on cer­tain pro­fes­sions. In order to acquire access to such peo­ple we need an assis­tance of craft organ­i­sa­tions, actively par­tic­i­pat­ing in the processes of edu­ca­tion (guilds), val­i­da­tion (cham­bers) and super­vi­sion (Pol­ish Craft Asso­ci­a­tion). The real essence of craft is the qual­i­fi­ca­tion and employ­ment in the appren­tice­ship scheme, thanks to which – gen­er­a­tion after gen­er­a­tion – we can con­firm eth­i­cal dimen­tion of work and set of spe­cific social com­pe­ten­cies, com­mon for every craft mas­ter. Char­ac­ter­is­tic fea­tures of jour­ney­men and mas­ters are included in descrip­tions of lev­els in Pol­ish Qual­i­fi­ca­tion Frame­work and – we hope – will be also included in pro­fes­sional descrip­tions cre­ated within the project.

Key­words: appren­tice­ship, com­pe­tences, qual­i­fi­ca­tions, employ­ment, craftsman

Lidia D. Czarkowska (PhD, Leon Koźmiński Uni­ver­sity)
Katarzyna Pilipczuk (PhD, Leon Koźmiński Uni­ver­sity)
THE POSSIBILITY OF USING INFORMATION ABOUT OCCUPATIONS IN PRACTICE OF HR PROCESSES IN ORGANIZATIONS (s. 35–39)
The arti­cle presents key HR processes in orga­ni­za­tions along with ade­quate oppor­tu­ni­ties to use infor­ma­tion about pro­fes­sions. The fol­low­ing are pre­sented in sequence: 1) staff selec­tion: recruit­ment, selec­tion and adap­ta­tion (on-boarding), 2) human resources devel­op­ment: train­ing, coach­ing, men­tor­ing, tal­ent man­age­ment, 3) moti­va­tion and build­ing engage­ment, and 4) out­place­ment: prepa­ra­tion for the exit , updat­ing resources and broad­en­ing per­spec­tives. The arti­cle shows how a wide appli­ca­tion in HR has the Inte­grated Qual­i­fi­ca­tions Reg­is­ter and how a use­ful tool for HR operator’s daily work can be descrip­tions of professions.

Key­words: HR processes, infor­ma­tion on occu­pa­tions, employee devel­op­ment, moti­va­tion, outplacement

do Spisu Treści

 

« powrót